Arnhem, Loopstad

Hoe maak je van lopen een vanzelfsprekend onderdeel van stedelijk beleid? Arnhem geeft daar een concreet antwoord op met het nieuwe loopbeleid én een uitvoeringsagenda met 22 maatregelen, planning en budget. Daarmee kiest de stad nadrukkelijk voor een aanpak waarin lopen niet losstaat van andere opgaven, maar juist verbonden wordt aan gezondheid, openbare ruimte, bereikbaarheid en leefbaarheid.

De basis voor het Arnhemse loopbeleid werd gelegd in het Duurzaam Mobiliteitsplan. Daarna volgde een uitgebreid traject waarin verschillende beleidsvelden, organisaties en belangengroepen werden betrokken. Dit heeft geresulteerd in deze beleidsnota die de basis vormt om van Arnhem een loopstad te maken.

Om van visie naar uitvoering te komen, bevat de uitvoeringsagenda 22 acties, uitgewerkt langs 3 paden:

  • Pad 1: loopvriendelijke inrichting van de stad;
  • Pad 2: stimuleren van een loopcultuur;
  • Pad 3: lopende organisatie.

Sommige maatregelen bouwen voort op bestaand mobiliteitsbeleid, andere komen juist voort uit sport, recreatie of aangenomen moties.

Arnhem besteedt veel aandacht aan kennisontwikkeling en monitoring. Arnhem wil onder meer voetgangers tellen op hoofdlooproutes, recreatieve wandelstromen monitoren en beter inzicht krijgen in valongevallen. Daarnaast werkt de gemeente aan een Arnhemse Ontwerpwijzer Beweegvriendelijke Openbare Ruimte. Die moet ontwerpers helpen om lopen en verblijf een logischere plek te geven in zowel bestaande wijken als nieuwe gebiedsontwikkelingen.

Ideeën voor meer lopen en fietsen naar school

Hoe zorgen we ervoor dat kinderen vaker lopend of fietsend naar school gaan? Volgens 150 basisschoolleerlingen uit heel Nederland begint het antwoord verrassend simpel: maak het leuker, veiliger, toegankelijker en normaler.

De City Deals Fietsen voor Iedereen en Ruimte voor Lopen vroegen kinderen zelf wat er nodig is om vaker lopend of fietsend naar school te gaan. In samenwerking met zes basisschoolklassen gingen kinderen uit het hele land aan de slag met deze vraag. Dat leverde niet alleen 150 brieven op, maar ook maar liefst 450 concrete ideeën en oplossingen.

Het volledige rapport met alle inzichten en aanbevelingen is nu beschikbaar.

Developing a city-specific walkability index through a participatory approach

Walkability, which refers to the extent to which the built environment encourages walking, has been linked to increased physical activity and improved health. While various studies have developed indicators to assess walkability, limited attention has been given to the influence of specific city characteristics on residents’ perceptions of walkability. Therefore, this study proposes the development of a context-specific walkability index for Amsterdam.

Handreiking Looptijdenkaart

De City Deal Ruimte voor Lopen presenteerde in november 2023 de Utrechtse Walking Time kaart bij het WHO congres Healthy Cities. Een kaart waarop je snel de looptijden ziet naar relevante bestemmingen. De kaart is geïnspireerd op de Metrominuto looptijden kaart van Pontevedra. De Utrechtse kaart kreeg op Linkedin meer dan 2.500 reacties.

We organiseerden in maart 2024 een ontwerpatelier en met een groep van 20 mensen werkten we aan eigen kaarten. En heb je de resultaten in Amersfoort, Zwolle, Eindhoven al gezien?

Het maken van een Looptijdenkaart is niet moeilijk. Zeker niet met deze handleiding. Ga ook aan de slag!

  1. Bepaal de doelstelling en uitsnede
    Je kunt een looptijdenkaart maken voor de hele gemeente, met een selectie van de belangrijkste plekken en routes. Maar je kunt ook kiezen voor een uitsnede of een thema. Denk bijvoorbeeld aan: bewoners en bezoekers van je eigen buurt; deelnemers aan een congres; werknemers van een bedrijf; studenten en werknemers op een campus; bezoekers van een camping, festivalterrein, bedrijventerrein, winkelcentrum, recreatie- of natuurgebied. Afhankelijk van het doel en de doelgroep bepaal je de uitsnede van de kaart.
  2. Bepaal de plekken en routes
    Verzamel nauwkeurige en actuele informatie over de belangrijke plekken. Het advies is: beter in één keer precies, want anders blijf je controleren en verbeteren. De spelling van de naam van een kerk, de plek van een monumentale boom, een foutje is er zo in geslopen en dat werkt door in het ontwerp. Als je de kaart samen met anderen maakt of voor een specifieke doelgroep, dan is dit een mooi moment om hen om input te vragen.
  3. Ga aan de slag: op papier of digitaal
    Kies je voor papier en stiften? Leg doorzichtig papier over een (papieren) kaart heen en zet met stift de belangrijke plekken en lijnen op. Ga je voor digitaal? Kies een grafische ontwerpsoftware of kaartenmaker die geschikt is voor jouw vaardigheden en voldoet aan de eisen van je project. Tools zoals Adobe Illustrator, Inkscape maar ook gespecialiseerde kaartsoftware kan nuttig zijn.
  4. Maak een eerste schets
    Begin met het maken van een basiskaart op basis van de geografische kenmerken van de stad. Denk daarbij aan belangrijke landmarks, als torens, bruggen of stations.
  5. Bepaal de looptijden
    Een looptijd is niet alleen afhankelijk van de afstand, maar ook van drukte en eventueel verkeerslichten onderweg. Ook hangt de looptijd af van je doelgroep. Een volwassene loopt met een gemiddelde snelheid van 5 km/u. Voor kinderen geldt dat ze ongeveer 3 km/u lopen. Houd voor ouderen en mensen met een beperking een lagere wandelsnelheid aan. Online kaarten apps kunnen je helpen bij het bepalen van looptijden. Deze programma’s houden niet altijd rekening met de loopsnelheid van je doelgroep, let daar dus op.
  6. Bepaal kleuren en iconen
    Onderscheid de routes met verschillende kleuren of lijnstijlen. Label de lijnen op de juiste manier. Voor de Utrechtse Looptijdenkaart hebben we gekozen kernmerken van de route leidend te maken. Bijvoorbeeld een groene lijn voor een groene omgeving. Zorg er ook voor dat de kaart toegankelijk is voor een breed scala aan gebruikers. Overweeg kleurenblindvriendelijke opties, voorzie alternatieve tekst voor illustraties en gebruik een leesbare lettergrootte voor labels.
  7. Ga aan de slag met de vormgeving
    Gebruik duidelijke symbolen of iconen om de bestemmingen weer te geven. Zorg ervoor dat de symbolen makkelijk te onderscheiden zijn. Eenvoud en duidelijkheid zijn cruciaal voor een Looptijdenkaart. De City Deal Ruimte voor Lopen heeft een handige iconenset gebruiken, die je kunt gebruiken Verwijzen is aardig! Stuur je ons je kaart toe?
  8. Voeg de legenda en uitleg toe
    Maak een legenda die de symbolen, kleuren en andere visuele elementen op de kaart uitlegt. Geef informatie over gegevensbronnen en de methodologie die is gebruikt om de bestemmingen te kiezen en de looptijden te bepalen.
  9. Test de kaart
    Test de leesbaarheid en bruikbaarheid van je looptijdenkaart. Verzamel feedback van potentiële gebruikers of andere betrokkenen om ervoor te zorgen dat de weergave duidelijk en intuïtief is.
  10. Lanceer de kaart
    Heb je nagedacht over de manier waarop je de kaart wilt verspreiden? Er zijn tal van mogelijkheden: online via een website, intranet of social media, maak een compacte papieren kaart om uit te delen, toon hem op een bord op straat of hang hem aan de muur op kantoor. Of verspreid de kaart via de VVV.

Bekijk de volgende voorbeelden:

Transformatie starten met plantenbakken en een pot verf

Barcelona zet flinke stappen om de leefbaarheid te vergroten. De Spaanse stad investeert in superblocks –wijken waar de auto niet meer mag komen– om zo meer ruimte te creëren voor spelen, wandelen en ontmoetingen. Martine de Vaan, projectleider van de City Deal Ruimte voor Lopen, bezocht de stad tijdens een vakantie en ging op zoek naar het succes van deze grootschalige ingreep.

Gezonde Straten (Healthy streets)

Een website waarbij er toelichting wordt gegeven op het idee van gezonde straten. Het is een kader waarin de focus van kwaliteiten van een straat verschuiven van het faciliteren van (auto)verkeer naar gezondheidsaspecten. Veel van de auto gedomineerde straten zijn immers ongezond voor mensen. Fietsen, meer groen in de straat en beter faciliteren van voetgangers komen als oplossingsrichtingen naar voren.

De Leidse Beweegsleutels

Beleidsdocument waarbij het doel om de inwoners van de stad Leiden meer te laten bewegen. Veelal gaat het hier om maatregelen die het aantrekkelijker maken om te lopen of te fietsen. Met dit overkoepelend document kan meer toegepast beleid worden uitgevoerd te bevordering van lopen.

Visie op toegankelijkheid van de openbare ruimte Zwolle

Een visie document waarin verschillende doelen worden geoperationaliseerd ten aanzien van toegankelijkheid van de openbare ruimte in Zwolle. Vanuit de doelen worden implementatie strategieën beschreven om de doelen te halen in de huidige context.

>