Hoe veilig en prettig voelt een openbare ruimte als je er loopt? Die vraag staat centraal in de Toolbox Vrouwvriendelijke Publieke Ruimte van Witteveen+Bos. De toolbox bevat tientallen ontwerpprincipes voor een openbare ruimte die veiliger, inclusiever en toegankelijker is.

Hoewel de toolbox expliciet kijkt vanuit het perspectief van vrouwen, zijn veel van de inzichten breder toepasbaar. Ook ouderen, kinderen, gezinnen en andere gebruikers kunnen profiteren van een openbare ruimte die overzichtelijk, toegankelijk en sociaal veilig is.

Sociale veiligheid begint bij de inrichting

Voor voetgangers speelt sociale veiligheid een belangrijke rol. Goede verlichting, duidelijke zichtlijnen en overzichtelijke routes kunnen eraan bijdragen dat mensen zich prettiger voelen wanneer ze lopen.

Ook het voorkomen van geïsoleerde plekken is belangrijk. Een route kan technisch gezien goed beloopbaar zijn, maar toch onaantrekkelijk voelen als er weinig zicht is op de omgeving of als een plek verlaten en onoverzichtelijk is.

Dat maakt sociale veiligheid een belangrijk onderdeel van een goede loopomgeving.

Niet iedere voetganger heeft dezelfde behoeften

De toolbox benadrukt ook dat verschillende gebruikersgroepen verschillende behoeften hebben. Dat sluit aan bij een bredere opgave binnen voetgangersbeleid: de voetganger bestaat niet.

Een kind gebruikt de openbare ruimte anders dan een oudere. Iemand met een beperking kan weer andere eisen stellen aan een route of verblijfplek. Inclusief ontwerpen betekent daarom dat niet alleen wordt gekeken naar de gemiddelde gebruiker, maar naar de diversiteit van mensen die van de openbare ruimte gebruikmaken.

Meer dan alleen verplaatsen

Een aantrekkelijke loopomgeving gaat niet alleen over van A naar B komen. De openbare ruimte is ook een plek om te ontmoeten, spelen, wachten en verblijven.

Juist die combinatie is belangrijk. Een straat of plein waar mensen zich prettig voelen, kan uitnodigen om vaker te lopen en langer buiten te blijven. Daarmee raakt de kwaliteit van de openbare ruimte niet alleen aan mobiliteit, maar ook aan leefbaarheid en gezondheid.

Praktische handvatten voor professionals

De kracht van de toolbox is dat deze niet alleen uitgangspunten beschrijft, maar ook concrete ontwerpprincipes biedt. Daarmee kan de publicatie interessant zijn voor gemeenten, ontwerpers, beleidsmakers en andere professionals die werken aan de openbare ruimte.

De vraag die daarbij centraal kan staan is: hoe ontwerpen we een omgeving waarin mensen niet alleen kúnnen lopen, maar zich ook veilig, welkom en prettig voelen?

Bekijk de Toolbox Vrouwvriendelijke Publieke Ruimte van Witteveen+Bos:
https://issuu.com/witteveenbos/docs/witteveen_bos_toolbox_volledige_versie_vrouwvriend