Sinds begin januari loopt in Wyck, in de gemeente Maastricht, een pilot die de wijk merkbaar verandert. Minder auto’s op specifieke momenten, meer ruimte en aandacht voor voetgangers. Het doel is helder: Wyck aangenamer en verkeersveiliger maken voor bewoners, ondernemers en bezoekers. Niet door grote verbouwingen, maar door tijdelijke regels die de dagelijkse praktijk testen. Wat gebeurt er als je voetgangers letterlijk meer ruimte geeft in een druk stedelijk gebied?
De pilot Autoluw Wyck loopt 1 jaar. In die periode kijkt de gemeente of de nieuwe inrichting en regels bijdragen aan een voetgangersvriendelijker Wyck. Werkt het niet, dan wordt bijgestuurd. Werkt het wel, dan ligt voortzetting voor de hand.
Wat er concreet verandert
De kern van de pilot zit in de Wycker Brugstraat, een belangrijke straat tussen de Sint Servaasbrug en de Lage Barakken. Op vaste tijden is deze straat afgesloten voor auto’s en motoren. Dat geldt van maandag tot en met vrijdag van 18.00 uur tot 07.00 uur en van zaterdag 18.00 uur tot maandag 07.00 uur. Zondag is de straat dus de hele dag afgesloten voor gemotoriseerd verkeer.

Voor voetgangers betekent dit rust en overzicht. Minder rijdende en parkerende voertuigen zorgen voor meer ruimte om te lopen, over te steken en elkaar te ontmoeten. Fietsers en kleine voertuigen zonder kentekenplicht mogen de straat blijven gebruiken, en hulpdiensten houden altijd toegang.
Veilig oversteken als sleutel voor lopen
Een belangrijk aandachtspunt in de pilot zijn de kruisingen met de Rechtstraat, Wycker Grachtstraat en Lage Barakken. Juist hier steken veel mensen te voet over. Auto’s mogen deze kruisingen blijven gebruiken en daarom is extra aandacht voor veiligheid noodzakelijk.
Tijdens de pilot worden in deze zijstraten nieuwe oversteekplaatsen aangelegd. Dat klinkt eenvoudig, maar het effect is groot. Duidelijke, veilige oversteekplekken nodigen uit om te lopen en zorgen dat routes logisch blijven. Zo wordt Wyck stap voor stap voetgangersvriendelijker, zonder de wijk af te sluiten, en blijven dagelijkse looproutes logisch en veilig.
Laden en lossen anders georganiseerd
Naast rijden en parkeren verandert ook het laden en lossen in Wyck. Voor vrachtwagens boven 3.500 kilogram gelden vaste tijden in de ochtend. Buiten die tijden wordt gebruikgemaakt van een logistieke plek op het Hoogbrugplein, vanwaar goederen met onder andere rolcontainers verder de wijk in kunnen worden gebracht.

Voor bestelbusjes en kleinere voertuigen gelden vergelijkbare tijdvensters, met uitwijkmogelijkheden naar laad- en losplekken in zijstraten. Dit vermindert de drukte op momenten dat veel mensen te voet onderweg zijn. Voor voetgangers betekent dit minder conflicten met bevoorradend verkeer en een prettiger straatbeeld.
Meten is weten: data als basis
De pilot wordt zorgvuldig gevolgd met verkeerstellingen. Het bedrijf GRENSPAAL12 heeft de afgelopen twee jaar verkeerstellingen uitgevoerd naar de bewegingen van gemotoriseerd verkeer, fietsers en voetgangers. Ook tijdens de pilot zullen zij deze telling 2 keer uitvoeren.
GRENSPAAL12:
“Met objectieve data dragen we bij aan een zorgvuldige evaluatie van deze pilot. We kijken uit naar de volgende meetmomenten en zijn benieuwd naar de resultaten!”
Deze data zorgen ervoor dat het gesprek over ruimte voor lopen feitelijk kan worden gevoerd en keuzes beter kunnen worden onderbouwd.
Samen werken aan ruimte voor lopen
De pilot is samen met bewoners, ondernemers en organisaties ontwikkeld. Via werkgroepen, vragenlijsten en bijeenkomsten is kennis uit de wijk benut. Ook nu de pilot loopt, blijft de gemeente in gesprek om waar nodig bij te sturen.
Voor Ruimte voor Lopen laat deze pilot zien hoe lokale, tijdelijke maatregelen bijdragen aan grotere ambities. De gemeente Maastricht is partner van het Nationaal Masterplan Lopen en laat in Wyck zien hoe lopen als volwaardige vorm van mobiliteit concreet vorm krijgt. Niet op papier, maar op straat. Dat is precies waar ruimte voor lopen begint.